Ματιά

«Κλέφτες και Αρματολοί», Γιολάντα Χατζή

Στις 9 Νοεμβρίου 2020, κυκλοφόρησε ένα ακόμα προεφηβικό βιβλίο της σειράς “Μικρές Ελληνικές Ιστορίες” των εκδόσεων Καστανιώτη. Είναι το «Κλέφτες και Αρματολοί», της Γιολάντας Χατζή, με εικονογράφηση του Πέτρου Χριστούλια.

«Κλέφτες και Αρματολοί», Γιολάντα Χατζή

Υπόθεση βιβλίου

Εκεί ψηλά, στα βουνά της Ρούμελης, σ’ αυτόν ορεινό τόπο, τον γεμάτο από φαράγγια και ποτάμια, πριν από διακόσια και πλέον χρόνια υπήρχαν χριστιανοί ραγιάδες, υπόδουλοι δηλαδή, στον πασά της, έναν πολύ σκληρό και άκαρδο άνθρωπο. Ήταν υποχρεωμένοι να του πληρώνουν για φόρο ένα μεγάλο μέρος της σοδειάς τους κάθε χρόνο, με αποτέλεσμα για εκείνους να μένει τόσο λίγο που ίσα ίσα έφτανε για να ζήσουν, και αυτό μόνο αν όλα πήγαιναν καλά στη σοδειά τους.

Και για του λόγου το αληθές…


Να ένας χριστιανός ραγιάς. Είναι στο δικαστήριο γιατί δεν μπορεί να πληρώσει τον φόρο. Εξηγεί στον καδή ότι φέτος η σοδειά δεν ήταν καλή. Το σιτάρι μόλις που του έφτασε για να θρέψει την οικογένειά του. Ο καημένος ο ραγιάς προσπαθεί να βρει το δίκιο του.
Ο δικαστής όμως όχι μόνο δεν του δίνει δίκιο, αλλά τον τιμωρεί και από πάνω. “Θα πληρώσεις τον φόρο που χρωστάς με πρόστιμο”, του λέει. “Αν σε λυπηθώ, τότε κανείς δεν θα πληρώνει τους φόρους του”.

Ο ραγιάς είναι περίλυπος και απελπισμένος. Είναι αδύνατον να βρει τρόπο να τα δώσει όλα αυτά που του φόρτωσε ο δικαστής. Ούτε ο γιος του μπορεί να τον βοηθήσει, ούτε κανείς από το χωριό. Όλοι τους για τον φόρο τους δουλεύουν και αν είναι τυχεροί μένει και κάτι ελάχιστο για να φάνε αυτοί και η οικογένειά τους.

Έτσι, ο ραγιάς το αποφασίζει! Θα φύγει από το χωριό. Κι αυτός και η οικογένειά του όλη, μαζί με τους πιο κοντινούς του συγγενείς, μιας και όλοι κινδυνεύουν από την οργή του πασά. Θα πάνε σε μέρος ορεινό και δύσβατο, γεμάτο από άγρια θηρία, εκεί που οι στρατιώτες του πασά δεν μπορούν να φτάσουν! Εκεί θα κάνουν το λημέρι τους.

Και πράγματι, αυτό κάνουν και βάζουν και τους άντρες να φυλάνε καραούλι μήπως δούνε κίνδυνο ώστε να αλλάξουν κρησφύγετο! Μα τι θα φάνε τόσοι άνθρωποι στον άγριο και άγονο τούτο τόπο; μέσα στα λαγκάδια και στα βουνά τα απάτητα, το κυνήγι δεν φτάνει να τους θρέψει.


Έτσι λοιπόν ο γιος του ραγιά, το βοσκόπουλο, αποφασίζει να γίνει κλέφτης. Κατεβαίνει μαζί με τους άλλους στις πόλεις, κλέβουν τους πασάδες και τα κοπάδια τους. Πολλές φορές αρπάζουν και τους ίδιους τους πασάδες. Μετά ζητούν λύτρα για να τους απελευθερώσουν.

Και δεν σταματάνε εκεί. Σταματούν ταξιδιώτες και εμπόρους και τους κλέβουν ή τους παίρνουν ομήρους. Η ζωή τους είναι πολύ δύσκολη μιας και είναι συχνά για μέρες νηστικοί και διψασμένοι, αλλάζουν συχνά λημέρι και δεν στεριώνουν πουθενά.

Πολλοί τους θεωρούν ήρωες γιατί κλέβουν αυτόν που τους αφήνει νηστικούς, τον πασά.

Ο πασάς από την πλευρά του, βλέπει πως του έχουν γίνει μεγάλος βραχνάς οι κλέφτες και αποφασίζει να σταματήσει το έτσι κι αλλιώς ατελέσφορο κυνήγι τους και να τους κάνει φύλακες! Τους έδωσε λοιπόν μισθό και άρματα και τους ανέθεσε να φυλάνε τα μέρη του, τους ταξιδιώτες και τους εμπόρους που θα διέρχονταν πια με ασφάλεια. Δεν έπρεπε όμως να αποκτήσουν δύναμη, ούτε να δείχνουν επιείκεια και καλοσύνη στους χριστιανούς ραγιάδες. Αυτοί ήταν οι όροι του!

Θα τους τηρήσουν όμως οι Αρματωλοί και οι Κλέφτες που πρωτοστάτησαν στην Ελληνική Επανάσταση του 1821;

Κριτική και εντυπώσεις

Στο προεφηβικό βιβλίο «Κλέφτες και Αρματολοί», της Γιολάντας Χατζή, θα γνωρίζουν οι μικροί αναγνώστες ένα τμήμα της Ελληνικής κοινωνίας που πρωτοστάτησε στην Ελληνική Επανάσταση του 1821!

Ποιοι ήταν; Γιατί βγήκαν στο βουνό εγκαταλείποντας τις εστίες τους; Ποια ήταν η δράση τους στην αρχή, πως εξελίχθηκε και τελικά πως κατέληξε;

Το κείμενο της Γιολάντας Χατζή και οι πολύχρωμες εικόνες του Πέτρου Χριστούλια, ανοίγουν ένα παράθυρο για τους μικρούς αναγνώστες, σε ένα από τα πιο σημαντικά κομμάτια της Ιστορίας του τόπου μας!

Πρώτη γνωριμία και εφαλτήριο για περαιτέρω έρευνα-μάθηση, όπως και τα υπόλοιπα βιβλία της εξαιρετικής σειράς «Μικρές ελληνικές ιστορίες», των εκδόσεων Καστανιώτη, που απευθύνεται σε παιδιά προσχολικής και πρωτοσχολικής ηλικίας!

Οπισθόφυλλο:

Ένας σκληρός πασάς. Ένας απελπισμένος χριστιανός ραγιάς. Γιατί ο ραγιάς φεύγει από το χωριό του και ανεβαίνει στα βουνά; Πώς ζει εκεί πάνω και γιατί γίνεται κλέφτης; Τι κάνει ο πασάς για να τον πάρει με το μέρος του; Kλέφτες και Aρματολοί, οι άνθρωποι που πρωτοστάτησαν στις νικηφόρες μάχες της Επανάστασης του 1821.

Η σειρά «Μικρές ελληνικές ιστορίες» απευθύνεται σε παιδιά προσχολικής και πρωτοσχολικής ηλικίας. Τα πιο σημαντικά γεγονότα της εποχής δίνονται με απλό τρόπο και με χαρούμενη εικονογράφηση, για να είναι κατανοητά από τα παιδιά αυτής της ηλικίας.

Ταυτότητα βιβλίου

Τίτλος βιβλίου

Κλέφτες και Αρματολοί

Συγγραφέας

Γιολάντα Χατζή

Εικονογράφος

Πέτρος Χριστούλιας

Εκδοτικός οίκος

Εκδόσεις Καστανιώτη

Ημερομηνία έκδοσης

9 Νοεμβρίου 2020

Αριθμός σελίδων

24

ISBN

978-960-03-6700-3

Συντάκτης άρθρου

Ολυμπία Κατσένη

Το άρθρο εκφράζει και αντανακλά τις προσωπικές θέσεις και απόψεις του συγγραφέα και αποτελεί προϊόν προσωπικής του εργασίας.

Σχετικά άρθρα